Ekonomiden dolayı bu ara sık sık duyduğumuz bir kelime var.. “Temerrüt” peki anlamı nedir?
Zaman zaman hepimiz belli konularda borç alışverişine girer, alacaklı ya da borçlu konuma düşeriz. Bu borçların çeşitli nedenlerle yerine getirilmemesi hukukta temerrüt olarak adlandırılıyor. Temerrüt çeşitli sebeplerle gerçekleşebileceği gibi hem alacaklı hem de borçlu tarafında gerçekleşmiş de olabilir.
İfa edilen borcu kabul etmekten kaçınan alacaklı temerrüde düşmüş kabul edilirken, borcun ifasına direnen kişiler de borçlu temerrüdüne düşmüş olur. Temerrüdü basit şekilde borç hukukuna aykırı davranış olarak da nitelendirebiliriz. Temerrüdün gerçekleşmesi için yalnızca borcun ifasının veya ifasının kabulünün gecikmesi yeterli kabul edilir.
Borç Temerrüde Düşerse Ne Olur?
Borçlar temerrüde düştükten sonra iki durum oluşur. Birinci durumda borç tamamen ödenmeme durumunda kalır. İkinci durumda ise borç borcun gecikme süresindeki yasal faizle birlikte ifa edilir. Borcun temerrüde düşmesinin gerçekleşmesi için ihtar yayınlanmış olmalıdır. Kişiler arası borç temerrütlerinde ifa eğer belli bir zamanda gerçekleşmeyecekse hemen istenebilir; ancak zaman belirlenmişse bu sürenin dolması ve borcun müeccel duruma düşmesi gerekir. Bu süreden önce alacaklı borçluyu ifaya zorlayamaz.
Alacaklı Temerrüde Düşerse Ne Olur?
Borçlar bazen alacaklı tarafından da temerrüde düşebilir demiştik. Bu durumun gerçekleşmesi çeşitli durumlarda olabilir. Örneğin; borçlu ifaya hazırdır fakat alacaklı borcu almaktan kaçınır. Ya da alacaklı gerekli hukuki halleri gerçekleştiremiyor ve bu konu için vekalet verebileceği kimse bulunmuyorsa borç temerrüde düşer. Fakat bu durum borcun ödenmiş sayılmasını sağlamaz.
Borcun temerrüdü hangi durumlarda sona erer?
Borcun sona ermesi için gereken koşulları ise şu şekilde açıklayabiliriz. Öncelikle borcun herhangi bir şekilde ifa edilmiş olması borcun sona ermesi anlamına gelir. Bunun dışında borcun ibra edilmiş olması, yenilenmiş olması, zaman aşımına uğraması, kusursuz imkansızlık ve takas durumlarında da mümkün olabilir.
Krediler temerrüde düşerse ne olur?
Kredilerin temerrüde düşmesi durumunda 4077 sayılı kanunun 10/B maddesi uygulamaya koyulmalıdır. Tüketicinin korunması hakkındaki bu kanuna göre temerrüde düşen borçları banka 5 iş günü içerisinde posta yoluyla ibraz etmekle yükümlüdür. Bu durumda tüketiciye 30 günlük bir muaccel süresi sunulur. Konut kredilerinde bu sürenin sonunda ödeme gerçekleşmemişse borcun tamamı ifa edilmek için konut satışa çıkarılır ve ifa bu şekilde sağlanır. Eğer satış borçtan fazla meblağda gerçekleşirse kalan miktar tüketiciye ödenir. Muaccel durumdaki taksit ödemelerinde faiz ve komisyon masrafı istenemez.
